اختصاصی: دیپلمات ایرانی می‌گوید ایران آماده رد پیشنهاد هسته‌ای آمریکا است

دوبی، ۲ ژوئن (رویترز) - یک دیپلمات ایرانی روز دوشنبه اعلام کرد که ایران آماده رد پیشنهاد آمریکا برای پایان دادن به مناقشه هسته‌ای چندین دهه‌ای است و آن را «غیرقابل قبول» خواند. وی افزود این پیشنهاد نه منافع تهران را در نظر می‌گیرد و نه موضع واشنگتن را در مورد غنی‌سازی اورانیوم تغییر می‌دهد.

این دیپلمات ارشد، که به تیم مذاکره‌کننده ایران نزدیک است، به رویترز گفت: «ایران در حال تنظیم پاسخی منفی به پیشنهاد آمریکا است که می‌تواند به منزله رد پیشنهاد آمریکا تلقی شود.»

پیشنهاد آمریکا برای یک توافق هسته‌ای جدید، روز شنبه توسط سید بدر البوسعیدی، وزیر امور خارجه عمان، که در یک سفر کوتاه به تهران بود و بین تهران و واشنگتن در مورد مذاکرات هسته‌ای میانجی‌گری می‌کرد، به ایران ارائه شد.

اما پس از پنج دور مذاکره بین عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، و استیو ویتکوف، فرستاده دونالد ترامپ در خاورمیانه برای حل بن‌بست هسته‌ای، بسیاری از مسائل همچنان لاینحل باقی مانده‌اند.

یکی از خطوط قرمز متناقض، رد درخواست آمریکا توسط ایران مبنی بر تعهد تهران به کنار گذاشتن غنی‌سازی اورانیوم است که به عنوان مسیری بالقوه برای توسعه بمب‌های هسته‌ای تلقی می‌شود.

تهران می‌گوید که قصد دارد به فناوری هسته‌ای برای اهداف صلح‌آمیز دست یابد و مدت‌هاست که اتهامات قدرت‌های غربی مبنی بر تلاش برای توسعه سلاح‌های هسته‌ای را رد کرده است.

این دیپلمات که به دلیل حساسیت موضوع نخواست نامش فاش شود، گفت: «در این پیشنهاد، موضع آمریکا در مورد غنی‌سازی در خاک ایران بدون تغییر باقی مانده است و هیچ توضیح روشنی در مورد لغو تحریم‌ها وجود ندارد.»

تهران خواستار لغو فوری تمامی محدودیت‌های اعمال‌شده توسط آمریکا است که به اقتصاد نفتی آن آسیب می‌رساند. اما از نظر آمریکا، لغو تحریم‌های مرتبط با هسته‌ای باید به صورت مرحله‌ای انجام شود.

ده‌ها نهاد ایرانی که برای اقتصاد ایران حیاتی هستند، از جمله بانک مرکزی و شرکت ملی نفت آن، از سال ۲۰۱۸ به اتهام "حمایت از تروریسم یا اشاعه تسلیحات" از سوی واشنگتن تحریم شده‌اند.

احیای کارزار "فشار حداکثری" ترامپ علیه تهران از زمان بازگشتش به کاخ سفید در ژانویه، شامل تشدید تحریم‌ها و تهدید به بمباران ایران در صورت عدم دستیابی به توافق در مذاکرات کنونی بوده است.

در دوره اول ریاست‌جمهوری خود، ترامپ در سال ۲۰۱۸ از توافق هسته‌ای ۲۰۱۵ تهران با شش قدرت خارج شد و تحریم‌هایی را که اقتصاد ایران را فلج کرده است، دوباره اعمال کرد. در مقابل، تهران نیز به سرعت محدودیت‌های برنامه هسته‌ای خود را که در برجام ۲۰۱۵ آمده بود، نقض کرده است.

توافق ۲۰۱۵ از ایران می‌خواست تا اقداماتی را برای محدود کردن برنامه هسته‌ای خود در ازای لغو تحریم‌های اقتصادی آمریکا، اتحادیه اروپا و سازمان ملل متحد انجام دهد.

این دیپلمات گفت ارزیابی "کمیته مذاکرات هسته‌ای ایران" تحت نظارت رهبر معظم انقلاب، آیت‌الله علی خامنه‌ای، این است که پیشنهاد آمریکا "کاملاً یک‌جانبه" است و نمی‌تواند منافع تهران را تامین کند.

بنابراین، به گفته این دیپلمات، تهران این پیشنهاد را "غیرقابل قبول" می‌داند و معتقد است که این یک تلاش یک‌جانبه برای تحمیل یک "توافق بد" بر ایران از طریق خواسته‌های بیش از حد است.

دو مقام ایرانی هفته گذشته به رویترز گفتند که ایران ممکن است غنی‌سازی اورانیوم را متوقف کند اگر آمریکا وجوه مسدود شده ایران را آزاد کرده و حق تهران برای پالایش اورانیوم جهت استفاده غیرنظامی را تحت یک "توافق سیاسی" که می‌تواند به یک توافق هسته‌ای گسترده‌تر منجر شود، به رسمیت بشناسد.

نوشته پریسا حافظی، ویرایش: ویلیام مک‌لین

استانداردهای ما: اصول اعتماد تامسون رویترز.