کره شمالی تمرین حملات انبوهی را آغاز کرده که سامانههای بدون سرنشین را با سلاحهای متعارف ترکیب میکند و تاکتیکهایی را به کار میگیرد که پیشتر در اوکراین و خاورمیانه استفاده شده و میتواند پدافند هوایی آمریکا و متحدانش را به چالش بکشد.
کره شمالی برای نخستین بار این ماه رزمایشی برگزار کرد که در آن پهپادهای تهاجمی، موشکهای دارای قابلیت هستهای، راکتها و توپخانه دوربرد را برای درهم کوبیدن یک هدف ترکیب کرد. رسانههای دولتی این کشور گزارش دادند که هدف از این رزمایش، ارتقای یکپارچگی میان سامانههای تسلیحاتی با «آتش متمرکز» بود تا بتواند «نیروهای مسلح دشمن را از نظر سازمانی و ساختاری» نابود کند.
سپس در ۲۰ سپتامبر، پیونگیانگ اعلام کرد که دو موشک ادعایی مافوق صوت شلیک کرده است. چنین موشکهایی که برای پرواز با حداقل پنج برابر سرعت صوت طراحی شدهاند، به دلیل سرعت و توانایی تغییر مسیر در میانه پرواز میتوانند بر پدافند هوایی غلبه کنند. کیم جونگ اون، رهبر کره شمالی، در جریان نظارت بر این آزمایش گفت که این موشکها نمایانگر فناوری «فوقمدرن» هستند.
و روز پنجشنبه، رسانههای دولتی کره شمالی از آزمایش شلیک راکتهایی برای یک سامانه راکتی چندلول ۲۴۰ میلیمتری بهروزشده با هدایت «دقیق» بدون سرنشین خبر دادند.
حمله چندبُعدی که بر پهپادها و موشکها متمرکز است، به یکی از عناصر ثابت جنگ در اوکراین تبدیل شده و در مناقشه ایران نیز رایجتر میشود. چنین تهاجمهای ترکیبی، آسیبپذیری پدافند هوایی غرب را آشکار میکند که برای سرنگونی پرتابههای ورودی به رهگیرهای گرانقیمت متکی است.
آنکیت پاندا، پژوهشگر ارشد بنیاد کارنگی برای صلح بینالمللی، گفت تاکتیکهای انبوه — که با نامهای رگبار، اشباع یا حملات دقیق انبوه نیز شناخته میشوند — میتوانند حریفی را که سامانههای دفاعی پیچیده دارد، از کار بیندازند.
پاندا گفت: «این مسئله محاسبات پدافند هوایی را بهطور قابلتوجهی تغییر میدهد.»
اجرای این حملات پرحجم از نظر لجستیکی چالشبرانگیز است، زیرا به سامانههای یکپارچهای نیاز دارد که بتوانند حملات تسلیحاتی با سرعتهای بسیار متفاوت را هماهنگ کنند. این کار بهویژه برای کره شمالی که با کمبود منابع مالی مواجه است و در سراسر ارتش خود از سختافزار درجهیک بیبهره است، بسیار دشوار است.
اما کیم اخیراً مدرنسازی نیروهای متعارف عصر شوروی کره شمالی را به اولویت بزرگتری تبدیل کرده است، حتی در حالی که پیشرفتهایی در برنامه تسلیحات هستهای این کشور را دنبال میکند. همکاری نظامی نزدیکتر با روسیه به تسریع این تلاشها کمک میکند، از جمله استفاده از موشکهای تأمینشده توسط کره شمالی علیه اوکراین. ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، و کیم در ژوئن ۲۰۲۴ پیمان دفاع متقابل امضا کردند که راه را برای استقرار نیروهای کره شمالی در اواخر همان سال هموار کرد.
بر اساس تحلیل اخیر مرکز مطالعات راهبردی و بینالمللی، یک اندیشکده مستقر در واشینگتن، روسیه در مسیر شلیک ۸۴۰ موشک بالستیک به سوی اوکراین در سال جاری است که نسبت به سال ۲۰۲۵ نزدیک به ۵۰ درصد افزایش نشان میدهد. این مجموع میتواند به نزدیک ۱۰۰۰ برسد — تا حدی به دلیل محمولههای اضافی موشک از کره شمالی.
بر اساس گزارش CSIS، همزمان با تمام شدن رهگیرهای تأمینشده توسط آمریکا و اروپا در اوکراین، نرخ رهگیری موشکهای بالستیک این کشور در سال جاری به حدود ۱۰ درصد کاهش یافته است، در حالی که در سال ۲۰۲۵ حدود ۲۴ درصد بود.
از آغاز جنگ ایران، تهران تلاش کرده است با انبوهی از موشکها و پهپادهایی که ساخت آنها بسیار ارزانتر است، پدافند هوایی پیشرفته را از کار بیندازد. ایران موجهای پیاپی پهپادهای شاهد را همراه با موشکهای بالستیک و سایر موشکها پرتاب کرد و آمریکا و متحدانش در منطقه را وادار کرد تا رهگیرهای گرانقیمت خود را مصرف کنند.
هرچند جنگ نیروی موشکی ایران را نیز تحلیل برده است، تهران با استفاده از مهماتی که به قطعات متعدد تقسیم میشوند، خود را تطبیق داده و مدافعان را وادار میکند رهگیرهای بیشتری مصرف کنند. این مهمات شامل بمبهای خوشهای و کلاهکهایی است که هنگام ورود مجدد به جو تقسیم میشوند. گاهی ایران انواع مختلف سلاحها را برای غلبه بر حریفان ترکیب میکند.
فابیان هینتس، تحلیلگر نظامی که موشکهای ایرانی را در سازمان «تحقیق تسلیحات مناقشه» — نهادی برای شناسایی تسلیحات — مطالعه میکند، گفت: «شما این تعداد زیاد اهداف بالقوه را در قالب مهمات فرعی ایجاد میکنید و سپس همزمان موشکهای بالستیک متعارف خود را شلیک میکنید به امید آنکه پدافند هوایی یا موشکی دشمن را از کار بیندازید.»
اما بنجامین جنسن و توبیاس اوستریش، که در تهیه گزارش اخیر CSIS همکاری داشتند، گفتند در مقایسه با جنگهای اروپا و خاورمیانه، مناقشهای که چین یا کره شمالی در آن دخیل باشند، فشار بسیار بیشتری بر ذخایر آمریکا و متحدانش وارد میکند. بهطور فزاینده، درگیریهای مسلحانه بر این اساس تعیین میشوند که آیا یک طرف میتواند موشکهای این حملات چندبُعدی را سریعتر از طرف دیگر برای تجدید پدافند هوایی خود تولید کند.
جنسن و اوستریش نوشتند: «رگبارهای بزرگ موشک و پهپاد، جنگ مدرن را تعریف میکنند.»
کره شمالی کارگران و مهندسانی را به تأسیسات پهپادی روسیه فرستاده است. کیم در نشست کنگره فوریه که اهداف پنجساله جدید ارتش را ترسیم میکرد، متعهد شد سامانههای تهاجمی بدون سرنشین جدید مبتنی بر هوش مصنوعی ایجاد کند.
لامی کیم، رئیس بخش کره در مؤسسه بینالمللی مطالعات راهبردی، یک اندیشکده مستقر در لندن، گفت اگر درگیری در شبهجزیره کره رخ دهد، افزودن پهپادها به توان آتش موشکی کره شمالی میتواند پدافند هوایی کره جنوبی را تحلیل ببرد و شانس موفقیت حملات بعدی با سلاحهای بسیار قدرتمندتر، مانند سلاحهای هستهای تاکتیکی، را افزایش دهد.
او گفت: «توانایی روبهرشد پهپادی کره شمالی، در ترکیب با تواناییهای هستهای و موشکی آن، میتواند توازن نظامی در شبهجزیره کره را تغییر دهد.»