معاملهگران در حال آماده شدن برای افزایش استقراض از کشورهای حاشیه خلیج فارس هستند، زیرا صادرکنندگان نفت منطقه به دنبال تأمین مالی برای ساخت مسیرهای جایگزین پرهزینه در اطراف تنگه هرمز میباشند.
با ورود جنگ ایران به ششمین ماه خود، عربستان سعودی، کویت، امارات متحده عربی و قطر به دنبال سرمایهگذاری میلیاردها دلار در زیرساختهایی هستند که کمتر از آبراه هرمز در برابر حملات ایران آسیبپذیر باشند. جایگزینهای این تنگه – که بخش عمدهای از صادرات انرژی منطقه را منتقل میکند – میتواند شامل بنادر جدید در دریای سرخ یا خلیج عمان، بازسازی خطوط لوله قدیمی و ارتقاء شبکههای جادهای بیابانی باشد.
دادههای گردآوری شده توسط بلومبرگ نشان میدهد که فروش اوراق قرضه از منطقه در سال جاری به رکورد ۱۱۲ میلیارد دلار رسیده است. افراد مطلع از این مذاکرات به بلومبرگ گفتند که دفاتر بدهی برخی از این کشورها در حال گفتگو با بانکداران و سرمایهگذاران برای انتشار بدهی بیشتر به منظور توسعه زیرساختها هستند.
سرگئی استریگو، رئیس بخش درآمد ثابت بازارهای نوظهور در آموندی اسای (Amundi SA)، بزرگترین سرمایهگذار اوراق قرضه اروپا، اظهار داشت: «رتبهبندی اعتباری کشورهای حاشیه خلیج فارس عموماً از انتشار گسترده اوراق قرضه حمایت میکند. هنوز تقاضا برای اوراق با رتبه سرمایهگذاری وجود دارد، حتی اگر اسپردها نسبتاً محدود باشند. ما انتظار انتشار اوراق بیشتری در سطح دولتی داریم.»
انتشار اوراق قرضه خلیج فارس با سرعت بیسابقهای در حال انجام است
توجه: حجم کل انتشار اوراق قرضه و صکوک شورای همکاری خلیج فارس بین ۱ ژانویه تا ۲۳ ژوئیه هر سال
منبع: بلومبرگ
مقامات کشورهای حاشیه خلیج فارس برنامههای خود برای سرمایهگذاری در مسیرهای صادراتی جایگزین را پنهان نکردهاند؛ وزیر تجارت خارجی امارات متحده عربی این ماه اظهار داشت که خطوط لوله و بنادر جدید به کشورش کمک خواهد کرد تا به «وابستگی صفر به هرمز» دست یابد. عربستان سعودی در حال احیای یک خط لوله قدیمی به بندر ینبع در دریای سرخ است، در حالی که بسیاری از شرکتها در حال بررسی حمل و نقل زمینی با استفاده از جادههای بیابانی هستند. اپراتور بندر دیپی ورلد (DP World Ltd.) در حال توسعه دو پایانه آب عمیق برای صادرات به آسیا است.
به گفته استریگو از آموندی، این پروژهها هزینه بالایی خواهند داشت، اما استقراض اضافی از این کشورهای ثروتمند باید به راحتی جذب شود.
او گفت: «ذخایر ارزی بسیار قابل توجهی وجود دارد که ثبات مالی این کشورهای حاشیه خلیج فارس را تضمین میکند.»
فروش ۶ میلیارد دلاری کویت در این هفته نمونهای بارز است. سرمایهگذاران بیش از دو برابر مبلغ پیشنهادی را تقاضا کردند، حتی با وجود اینکه این کشور روزانه با حملات موشکی مواجه است و صادرات نفت آن تا حد زیادی متوقف شده است. به همین ترتیب، اوراق قرضه فروخته شده در اوایل سال جاری توسط عربستان سعودی، ابوظبی و قطر نیز تقاضای زیادی را به خود جلب کرد. حتی بحرین، با رتبه اعتباری پایینتر از همسایگان خود، درست پس از شروع جنگ ۱ میلیارد دلار جمعآوری کرد که نشاندهنده اشتهای سرمایهگذاران برای بدهیهای خاورمیانه است.
با این حال، برخی سرمایهگذاران برای موج انتشار اوراق آماده میشوند. اسپرد اوراق قرضه دولتی کشورهای حاشیه خلیج فارس نسبت به اوراق خزانهداری آمریکا در سال جاری افزایش یافته است – اوراق قرضه ابوظبی با سررسید ۲۰۵۴ اکنون حدود ۸۲ واحد پایه بالاتر از اوراق خزانهداری معامله میشوند، در مقایسه با ۵۳ واحد پایه در ژانویه. سرمایهگذاران میگویند در حالی که این تا حدی به دلیل آشفتگیهای ژئوپلیتیکی است، افزایش پیشبینی شده در عرضه بدهی نیز مقصر است.
آنتونی کتل، مدیر پورتفولیو در آربیسی بلوبی (RBC BlueBay)، استفاده از سوآپهای نکول اعتباری (credit default swaps) را توصیه میکند. این ابزارهای مشتقه سرمایهگذاران را در برابر احتمال نکول محافظت میکنند و تمایل دارند با افزایش فشار بر امور مالی یک کشور و گسترش کسری بودجه، ارزششان افزایش یابد.
کتل گفت: «افزایش عرضه از یک کشور میتواند فشار متوسطی بر اسپردها وارد کند، اگرچه هنوز تقاضای زیادی برای بازدهی وجود دارد.» او افزود: «برخی سرمایهگذاران با استفاده از سیدیاس (CDS) دولتی به عنوان یک پروکسی، ریسک خود را پوشش میدهند.»
با افزایش انتشار اوراق، سرمایهگذاران ممکن است شروع به تمایز قائل شدن بین کشورهای حاشیه خلیج فارس بر اساس موقعیت جغرافیایی و دسترسی آنها به کریدورهای ترانزیتی جایگزین کنند.
احمد نبی، معاملهگر اعتباری بازارهای نوظهور در کاونتور کپیتال (Caventor Capital)، گفت: «عربستان سعودی، امارات متحده عربی و عمان همچنان از این پروژههای زیرساختی جدید بهرهمند خواهند شد، زیرا در مقایسه با کویت، بحرین و قطر مزیت جغرافیایی دارند.»
نبی اظهار داشت: «علاوه بر این، اگر درگیریها گسترش یابد، این مسیرهای جدید نیز میتوانند هدف قرار گیرند.» او افزود: «همین هفته، شورشیان حوثی مورد حمایت ایران به تانکرهای سعودی که از مسیر جایگزین صادراتی دریای سرخ استفاده میکردند، حمله کردند.»
نبی با اشاره به تنگهای که از دریای سرخ خارج میشود، گفت: «من انتظار انتشار اوراق دولتی بیشتر و گسترش اسپردها را دارم، اما همچنین پیشبینی میکنم که بابالمندب در صورت تشدید اوضاع، به نقطه گلوگاه بعدی تبدیل شود.»