استان نفت‌خیز آلبرتا مسیر جدایی را رد کرد و بخشی از کانادا باقی خواهد ماند؛ این تصمیم ضربه‌ای قطعی به کمپین حاشیه‌ای اما پرهیاهویی وارد کرد که از ایالات متحده درخواست حمایت داشت.
بر اساس نتایج غیررسمی منتشر شده توسط استان، تا اوایل صبح سه‌شنبه به وقت محلی و با شمارش حدود ۴۵ درصد آرا، تقریباً سه چهارم رأی‌دهندگان ماندن در کانادا را انتخاب کردند، در حالی که یک چهارم خواستار برگزاری رأی دوم درباره جدایی در آینده شدند.
نتایج دوشنبه در میان موج فزاینده میهن‌پرستی و وحدت در کانادا اعلام شد؛ کشوری که در برابر تعرفه‌ها و تهدیدهای الحاقی دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، متحد شده است.
کمپین استقلال آلبرتا، تلاشی مردمی که توسط تعداد اندکی از جدایی‌طلبان پرحرف هدایت می‌شد، در فضای مجازی به شدت تقویت گردید و برخی از رهبران آن با اعضای دولت ترامپ دیدار کرده بودند.
به رأی‌گیری نگرانی‌هایی مبنی بر احتمال دخالت خارجی وارد شده بود؛ پس از آنکه روزنامه کانادایی گلوب اند میل (The Globe and Mail) گزارش داد عوامل جمهوری‌خواه به رهبران ارشد جدایی‌طلب در تلاش برای استقلالشان کمک کرده‌اند.
مارک کارنی، نخست‌وزیر کانادا، در بیانیه‌ای که اوایل سه‌شنبه در شبکه اجتماعی ایکس (X) منتشر شد، گفت رأی به ماندن به این معناست که «شهروندان آلبرتا و تمام کانادایی‌ها با هدفی تازه و جاه‌طلبی بالا، دست‌در‌دست هم به پیش خواهند رفت.»
توماس لوکازوک، سیاستمدار سابق آلبرتا و بنیان‌گذار جنبش طرفدار وحدت «همیشه کانادایی»، گفت این نتیجه پیامی محکم به ترامپ خواهد فرستاد: «کانادا قابل خرید و فروش نیست.»
لوکازوک هنگام اعلام نتایج در جمع هیجان‌زده هواداران گفت: «ما کشوری منسجم هستیم که از ساحل تا ساحل تا ساحل متحد است و از یکدیگر حمایت می‌کنیم.»
رأی‌گیری دوشنبه نخستین همه‌پرسی از نوع خود در کانادا پس از رفراندوم کبک در سال ۱۹۹۵ بود؛ جایی که این استان عمدتاً فرانسوی‌زبان با اختلافی بسیار ناچیز به جدایی رأی منفی داد.
آلبرتا، استانی تقریباً به اندازه تگزاس، مدت‌هاست میزبان جنبش استقلال‌خواهی حاشیه‌ای بوده است. جدایی‌طلبان استدلال می‌کنند که سیستم فدرال کانادا جمعیت ۵ میلیونی این استان را در پارلمان نماینده نمی‌کند، تلاش‌های کانادا برای مبارزه با تغییرات اقلیمی صنعت سودآور سوخت‌های فسیلی آلبرتا را تهدید می‌کند و سیاست‌های محافظه‌کارانه آلبرتا اغلب تحت تأثیر استان‌های لیبرال شرقی قرار می‌گیرد.
اگرچه نظرسنجی‌ها در آلبرتا معمولاً حمایت کمی از جدایی نشان می‌دادند، اما پس از پیروزی حزب لیبرال کارنی در انتخابات فدرال ۲۰۲۵ در میانه جنگ تجاری با ایالات متحده، صدای این جنبش بلندتر شد.
دانیل اسمیت، نخست‌وزیر آلبرتا، در ماه مه اعلام کرد که استان رفراندومی درباره ماندن در کانادا یا برگزاری «یک رفراندوم استانی الزام‌آور» درباره استقلال در آینده برگزار خواهد کرد.
در دو سال گذشته، رهبران جدایی‌طلب برای مذاکره و کسب حمایت از دولت ترامپ با مقامات آمریکایی در واشنگتن دیدار کرده‌اند. جفری راث، وکیل و چهره برجسته جدایی‌طلب که عضوی از گروه حاضر در واشنگتن دی‌سی بود، سال گذشته به سی‌ان‌ان گفت پیروزی ترامپ در انتخابات ۲۰۲۴ امید فعالان استقلال را زنده کرده است.
راث گفت: «اگر کسی شجاعت به رسمیت شناختن آلبرتای مستقل را داشته باشد، آن دولت ترامپ خواهد بود.»
خبر این دیدارها در آن زمان سیاستمداران کانادایی را خشمگین کرد؛ آن‌ها رهبران جدایی‌طلب را به «خیانت» متهم کردند.
این جنبش همچنین طعمی شبیه به شعارهای ترامپ دارد. شرکت‌کنندگان در تجمع جدایی‌طلبان که سی‌ان‌ان در سال ۲۰۲۵ پوشش داد، کلاه‌های قرمز سبک «آلبرتا را دوباره بزرگ کنیم» (Make Alberta Great Again) به سر داشتند. اقلیتی حتی گفتند آلبرتا باید استقلال را کنار بگذارد و تبدیل به ایالت ۵۱م آمریکا شود.
اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، در مصاحبه‌ای در اوایل امسال حمایت خود را به جنبش جدایی‌طلبان اعلام کرد و گفت شهروندان آلبرتا «مردمانی بسیار مستقل» هستند و این استان «شریک طبیعی برای آمریکا» است.
هفته گذشته، ایلان ماسک، متحد ترامپ، در پستی در شبکه اجتماعی ایکس از آلبرتا و سایر استان‌های کانادا شامل ساسکاچوان و کبک خواست از کانادا جدا شوند و گفتند وضعیت آن‌ها «بهتر» خواهد بود.
اسمیت در پستی در شبکه اجتماعی ایکس در اواخر دوشنبه به وقت محلی گفت از نتیجه ماندن در کانادا «بسیار خشنود» است، اما پیش‌تر نیز نسبت به «شیطان‌سازی» حامیان استقلال هشدار داده بود.
اسمیت در سال ۲۰۲۵ به سی‌ان‌ان گفت: «ما گاه‌به‌گاه شاهد شعله‌ور شدن چنین ابتکاراتی بوده‌ایم. و این موارد تقریباً همیشه پاسخی به دولتی فدرال است که از کنترل خارج شده است. اما همه آن‌ها زمانی فروکش کردند که دولت فدرال به مسیر خودش بازگشت.»
کارنی که در آلبرتا بزرگ شده است، هفته گذشته در سخنرانی در کالگری که رأی‌دهندگان را به رد جدایی فراخواند، به این نارضایتی اشاره کرد. او گفت: «نارضایتی‌هایی که بسیاری از شهروندان آلبرتا احساس کرده‌اند واقعی است.»
اما، به گفته نخست‌وزیر، جدایی تنها «بار سال‌ها شکاف عمیق و عدم قطعیت بزرگ» را بر دوش شهروندان آلبرتا خواهد گذاشت.
او همچنین کنایه‌ای مبهم به ایالات متحده زد.
او گفت: «این رفراندوم در بدترین زمان ممکن برگزار می‌شود. جهان خطرناک‌تر و دوقطبی‌تر شده است. برخی در خارج از مرزهای ما در حال تلاش برای شکستن ما هستند تا بتوانند مالک ما باشند.»
این گزارش با تحولات تکمیلی به‌روزرسانی شده است.