مقامات دولت و پنتاگون اعلام کردند که استقرار سریع نیروهای ایالات متحده در خاورمیانه به نقطهای رسیده است که رئیس جمهور ترامپ میتواند از همین آخر هفته گزینه اقدام نظامی علیه ایران را در اختیار داشته باشد، که کاخ سفید را با انتخابهای پرمخاطرهای در مورد پیگیری دیپلماسی یا جنگ روبرو میکند.
آقای ترامپ هیچ نشانهای از تصمیم خود در مورد نحوه ادامه کار ارائه نکرده است. اما تلاش برای تجهیز یک نیروی نظامی قادر به حمله به برنامه هستهای ایران، موشکهای بالستیک و سایتهای پرتاب همراه آن، این هفته علیرغم مذاکرات غیرمستقیم بین دو کشور در روز سهشنبه، ادامه یافته است؛ ایران در این مذاکرات دو هفته زمان برای ارائه پیشنهادات جامع جهت راهحل دیپلماتیک درخواست کرده بود.
آقای ترامپ بارها خواستار این شده که ایران برنامه هستهای خود را کنار بگذارد، از جمله موافقت با عدم غنیسازی بیشتر اورانیوم. بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل، که کشورش به طور بالقوه در یک حمله شرکت خواهد کرد، برای اقدام جهت تضعیف توانایی ایران در پرتاب موشک به سمت اسرائیل فشار آورده است.
به گفته دو مقام دفاعی اسرائیل، نیروهای اسرائیلی که هفتهها در حالت آمادهباش بالا بودهاند، در حال انجام آمادگیهای بیشتری برای جنگ احتمالی هستند و جلسه کابینه امنیتی اسرائیل از روز پنجشنبه به یکشنبه موکول شده است.
بسیاری از مقامات دولت نسبت به چشمانداز دستیابی به توافق دیپلماتیک با تهران ابراز تردید کردهاند. مذاکرات غیرمستقیم روز سهشنبه در ژنو با آنچه وزیر امور خارجه ایران «توافق بر مجموعهای از اصول راهنما» خواند، پایان یافت. مقامات آمریکایی گفتند که دو طرف پیشرفتهایی داشتهاند اما افزودند که شکافهای بزرگی باقی مانده است.
آقای ترامپ بارها تهدید کرده است که ایران باید شرایط او را بپذیرد یا با پیامدهای وخیمی روبرو شود. اما یک حمله دیگر، هشت ماه پس از جنگ ۱۲ روزهای که در آن اسرائیل و ایالات متحده به سایتهای نظامی و هستهای در سراسر ایران حمله کردند، به طور بالقوه خطرات قابل توجهی خواهد داشت، از جمله اینکه ایران با رگبار شدیدی از حملات موشکی به اسرائیل و نیروهای آمریکایی در منطقه پاسخ دهد.
برای رئیس جمهوری که با وعده دور نگه داشتن ایالات متحده از جنگها به قدرت رسید، آقای ترامپ اکنون در حال بررسی چیزی است که حداقل هفتمین حمله نظامی آمریکا به کشوری دیگر در یک سال گذشته، و دومین حمله او به ایران خواهد بود. ژوئن گذشته، پس از حمله به سه سایت هستهای ایران، آقای ترامپ اعلام کرد که برنامه هستهای ایران «نابود شده است». اما اکنون او در حال بررسی اعزام مجدد ارتش آمریکا برای ادامه این کار است.
اما برخلاف حمله مشترک آمریکا-اسرائیل در ماه ژوئن گذشته، اهداف آقای ترامپ اکنون کمتر مشخص است.
مقامات آمریکایی گفتند که تقویت نظامی ایالات متحده شامل دهها تانکر سوخترسان، که توسط فرماندهی مرکزی ایالات متحده به منطقه گسیل شدهاند، بیش از ۵۰ جت جنگنده اضافی، و دو گروه ضربت ناو هواپیمابر، به همراه ناوشکنها، رزمناوها و زیردریاییهای همراه آنها میشود.
ناو هواپیمابر یواساس جرالد آر. فورد، تازه از دریای کارائیب که بخشی از ناوگان دریایی فشار بر دولت نیکلاس مادورو، رئیسجمهور ونزوئلا بود، روز چهارشنبه در حال نزدیک شدن به جبلالطارق بود تا به ناو هواپیمابر یواساس آبراهام لینکلن در منطقه بپیوندد.
کارولین لیویت، سخنگوی مطبوعاتی کاخ سفید، روز چهارشنبه گفت: «رئیسجمهور همیشه در مورد ایران یا هر کشور دیگری در جهان بسیار واضح بوده است که دیپلماسی همیشه اولین گزینه اوست، و ایران بسیار عاقلانه عمل میکند اگر با رئیسجمهور ترامپ و این دولت به توافق برسد.»
او افزود: «او همیشه به این فکر میکند که چه چیزی به نفع ایالات متحده آمریکا، ارتش ما، مردم آمریکا است، و اینگونه در مورد اقدام نظامی تصمیم میگیرد.»
در اسرائیل، دو مقام دفاعی گفتند که آمادگیهای قابل توجهی برای احتمال یک حمله مشترک با ایالات متحده در جریان است، اگرچه هنوز تصمیمی در مورد انجام چنین حملهای گرفته نشده است. آنها گفتند که این برنامهریزی یک ضربه شدید را طی چند روز در نظر میگیرد با هدف وادار کردن ایران به امتیازاتی در میز مذاکره که تاکنون تمایلی به دادن آنها نداشته است.
تقویت نظامی ایالات متحده نشاندهنده مجموعهای از اهداف احتمالی ایران، از جمله موشکهای کوتاه و میانبرد، انبارهای موشکی، سایتهای هستهای و سایر اهداف نظامی، مانند مقرهای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران است.
مقامات آمریکایی گفتند که تصمیم نهایی در مورد دامنه اهداف تا حد زیادی به آقای ترامپ بستگی دارد.
مقامات دولتی و نظامی گفتند که ایالات متحده از زمان تهدید اولیه رئیسجمهور برای حمله به ایران در ماه ژانویه، داراییهای دفاعی خود را تقویت کرده است.
در آن زمان، آقای ترامپ گزینههایی را برای پاسخ به سرکوب خونین اعتراضات توسط دولت ایران درخواست کرده بود. اما اخیراً، او تهدید کرده است که اگر ایران نتواند به توافقی برای محدود کردن برنامه هستهای خود دست یابد، حمله خواهد کرد و گفته است که یک «ناوگان بزرگ» به سمت این کشور در حرکت است.
علیرغم موضع سخت آقای ترامپ، پنتاگون ماه گذشته در موقعیت ضعیفی برای پشتیبانی از او قرار داشت. ۳۰,۰۰۰ تا ۴۰,۰۰۰ نیروی آمریکایی که در سراسر خاورمیانه، از جمله در هشت پایگاه دائمی، پراکنده شده بودند، از نظر پدافند هوایی برای محافظت از خود در برابر تلافی مورد انتظار ضعیف بودند.
جتهای جنگنده اضافی لازم برای انجام عملیاتی از نوعی که آقای ترامپ درباره آن صحبت میکرد، در پایگاههای آمریکایی در اروپا و حتی در ایالات متحده مستقر بودند. بسیاری از تجهیزات نظامی در خاورمیانه که در طول ۲۰ سال جنگ انباشته شده بود، از آن زمان منطقه را ترک کرده بودند.
اما طی ماه گذشته، ارتش ایالات متحده پدافندهای هوایی لازم — از جمله سیستمهای پدافند موشکی پاتریوت و سامانه دفاع موشکی تاد (THAAD) — را به منطقه منتقل کرده است. هر دو سیستم میتوانند موشکهای بالستیک ایران را رهگیری کنند.
یک مقام نظامی گفت که ارتش ایالات متحده اکنون میتواند از نیروها، متحدان و داراییهای خود در برابر هرگونه تلافی ایران برای حملات آمریکا به اهداف هستهای و نظامی آن، حداقل برای یک عملیات کوتاه مدت، دفاع کند. اما، این مقام گفت، این سوال باقی میماند که آیا ارتش آمریکا برای حفظ یک جنگ طولانیتر و گستردهتر آماده است یا خیر.
تقویت نظامی آمریکا همچنین شامل دهها جت جنگنده F-35، F-22 و F-16 اضافی میشود که طبق دادههای ردیابی پرواز و مقامات آمریکایی، در روزهای اخیر از ایالات متحده به اروپا و سپس به خاورمیانه در حال حرکت بودهاند.
این مقامات میگویند دهها هواپیمای سوخترسان، که برای یک عملیات هوایی طولانی حیاتی هستند، نیز به جلو منتقل شدهاند.
مقامات نظامی گفتند که ناو هواپیمابر دوم، جرالد فورد، و سه ناوشکن اسکورت آن میتوانند تا آخر هفته یا اوایل هفته آینده در مدیترانه باشند. مقامات گفتند که فورد احتمالاً ابتدا در نزدیکی سواحل اسرائیل مستقر خواهد شد تا از تل آویو و سایر شهرها و شهرکهای اسرائیلی دفاع کند.
یک مقام نظامی روز چهارشنبه گفت که ناوهای هواپیمابر سیستمهای دفاعی خود را دارند، از جمله ناوشکنهای همراه که میتوانند موشکهای شلیک شده به سمت آنها را سرنگون کنند. او گفت، اصابت موشک بالستیک به یک ناو هواپیمابر دشوار است اگر ناو با سرعت زیاد در حرکت باشد.
مقامات گفتند که بمبافکنهای B-2 آمریکا، که سال گذشته زمانی که آقای ترامپ به ایران حمله کرد مورد استفاده قرار گرفتند، و سایر بمبافکنهای دوربرد مستقر در ایالات متحده، در وضعیت آمادهباش بالاتری قرار دارند.
مقامات گفتند که مقامات ارشد امنیت ملی به رئیسجمهور گفتهاند که هر عملیاتی که هدف آن تغییر رهبری ایران باشد، موفقیتش تضمین شده نیست.
تصمیم آقای ترامپ برای به تعویق انداختن حملات تهدیدآمیز خود به ایران در ماه گذشته — که به گفته دو مقام دولتی پس از آن اتخاذ شد که مقامات نظامی به او هشدار دادند پنتاگون آماده نیست — ممکن است به ایران اجازه داده باشد تا بهتر برای یک حمله آماده شود.
ولی نصر، کارشناس ایران در دانشگاه جانز هاپکینز، گفت: «دیپلماسی ممکن است به آمریکا زمان بیشتری برای آمادهسازی ارتش خود بدهد، اما به ایران نیز زمان بیشتری برای برنامهریزی تلافیجویی میدهد. در نهایت، رئیسجمهور باید هزینه حمله به ایران را بسنجد. به طرز کنایهآمیزی رویکرد او این هزینهها را محتملتر کرده است.»
تایلر پیجر در این گزارش مشارکت داشته است.