عربستان سعودی ضعیفتر از آن چیزی است که در نگاه اول به نظر میرسد؛ این را پروفسور یاکوب ناگل، رئیس سابق شورای امنیت ملی، در مصاحبهای صبح جمعه با رادیو ۱۰۳FM در خصوص توافق دفاعی بین عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان بیان کرد.
ناگل گفت: «باید درک کنید که عربستان سعودی، با وجود تمام ثروت و سلاحهایش، تا حد زیادی یک ببر کاغذی است. سلاح و پول زیادی دارد، اما از نظر نظامی نمیتواند «از پسِ روز خود برآید».
او افزود: «اگر جنگی را که سعودیها در آن تلاش کردند با حوثیها بجنگند بررسی کنیم، میبینیم که با وجود تمام تواناییهای پیشرفتهای که در اختیار داشتند، شکست خوردند. آنها داراییهای زیادی دارند، اما هیچ چیز واقعاً نقد نیست و به وضعیتی رسیدهاند که از نظر اقتصادی به کمک نیاز دارند.»
او تأکید کرد: «من نمیبینم که ترکها نیروی دریایی خود را برای حمله به حوثیها بفرستند فقط به این دلیل که آنها به سعودیها حمله کردهاند. این به سادگی با دیدگاه واقعبینانه من از منطقه سازگار نیست.»
عربستان سعودی به دنبال اتحادهای جایگزین است
بنابراین ناگل معتقد است عربستان سعودی به دنبال جایگزینهاست.
«این کشور میداند که هم از نظر مالی و هم از نظر امنیتی در مشکل جدی است. حتی قبل از جنگهای اخیر، شاهد بودیم که آنها حرکتی غافلگیرکننده انجام دادند و توافقی با ایران امضا کردند، صرفاً به این دلیل که میترسند و خود را در برابر تهدید ملموس ایران و شبهنظامیانش در سراسر خاورمیانه آسیبپذیر میبینند.»
او افزود: «مشکل سعودیها این است که پیشرفتهترین تجهیزات، هواپیماها و اطلاعات را دارند، اما به سادگی نمیدانند چگونه از این قدرت به طور مؤثر در زمین استفاده کنند. بنابراین، تمام صحبتها درباره اتحادهای جدید با پاکستان یا ترکیه را باید با تردید فراوان تلقی کرد.»
در عین حال، ناگل سعی کرد منافع سعودی در این توافق را توضیح دهد.
پروفسور ناگل گفت: «این بیشتر یک مانور دیپلماتیک است که هدف آن تحت فشار قرار دادن دولت آمریکاست. سعودیها از رفتار ایالات متحده ناامید هستند، به ویژه با توجه به کمبود ذخایر موشکی و سامانههای رهگیری که در غرب شناسایی میکنند، و آنها در تلاشند این پیام را بدهند که در مبارزه با محور شیعه تنها نخواهند ماند.»
توافق عربستان، ترکیه و پاکستان به دلیل تحولات منطقهای تسریع شد
عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان روز جمعه یک توافق دفاعی مشترک بزرگ در شهر جده عربستان امضا کردند. این اقدام نشاندهنده تشدید قابل توجه تلاشهای قدرتهای منطقهای برای تقویت همکاریهای امنیتی در میان تنشهای فزاینده و جنگ جاری بین ایالات متحده و ایران است.
یک منبع نزدیک به دولت و ارتش عربستان که به صورت ناشناس با خبرگزاری فرانسه صحبت کرد، گفت: «این توافق مدتهاست مورد بحث بوده است، اما تحولات اخیر در منطقه روند را تسریع کرد.» دو منبع منطقهای دیگر که دانش مستقیم از موضوع داشتند، جدول زمانی برنامهریزی شده را برای رویترز تأیید کردند.
این نشست که از نزدیک تحت نظر بود، محمد بن سلمان، ولیعهد سعودی، رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه، و شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان را گرد هم آورد.
اردوغان صبح جمعه آنکارا را به مقصد یک سفر کاری کوتاه ترک کرد و مقامات ارشد ترکیه او را همراهی میکردند. شریف و ژنرال عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان، روز پنجشنبه وارد عربستان سعودی شدند و در فرودگاه جده مورد استقبال معاون فرماندار منطقه مکه قرار گرفتند.
سخنگوی وزارت خارجه پاکستان تأکید کرد که با وجود تنشها در خلیج فارس، این سفر «اهمیتی فراتر از بحران فوری و ملاحظات کوتاهمدت» دارد.