قیمت سوخت دیزل روز جمعه در ایالات متحده به بالاترین سطح تاریخی خود رسید. ادامه جنگ در ایران، تأمین انرژی در سراسر جهان را محدود کرده و فشار بیشتری بر کسبوکارهایی وارد ساخته است که برای راهاندازی کارخانهها و تجهیزات خود به سوخت دیزل وابستهاند.
به گزارش باشگاه رانندگان خودرو AAA، میانگین ملی قیمت یک گالون سوخت دیزل به ۵.۸۵ دلار رسیده است که نشاندهنده افزایش بیش از ۵۵ درصدی نسبت به زمان آغاز جنگ است. این رقم رکورد پیشین را که چهار سال پیش و در جریان کمبود انرژی جهانی ناشی از حمله تمامعیار روسیه به اوکراین ثبت شده بود، پشت سر گذاشت.
سایر محصولات نفتی پالایششده مانند بنزین و سوخت جت نیز شاهد افزایش چشمگیر بودهاند. طبق آمار AAA، قیمت بنزین روز جمعه به طور میانگین ۴.۱۵ دلار برای هر گالون بود که نشاندهنده افزایش نزدیک به ۴۰ درصدی نسبت به زمان آغاز جنگ است.
تحلیلگران گلدمن ساکس (Goldman Sachs) در یادداشتی پژوهشی نوشتند: «در شش ماه گذشته، قیمت جهانی تمامی محصولات اصلی پالایششده بیشتر از قیمت نفت خام افزایش یافته است.»
قیمت نفت خام برنت (Brent)، شاخص بینالمللی، روز جمعه در حدود ۹۶ دلار برای هر بشکه معامله شد که نشاندهنده افزایش حدود ۳۰ درصدی نسبت به آغاز جنگ است.
سوخت دیزل توسط بسیاری از وسایل نقلیه تجاری، از جمله ماشینآلات کشاورزی و کامیونهای باربری استفاده میشود. افزایش هزینه سوخت، فعالیت کارخانهها و ارسال محصولات را برای صاحبان کسبوکارها گرانتر میکند. برخی کسبوکارها این هزینههای بالاتر را از طریق عوارض سوخت به مشتریان منتقل کردهاند و بانک UBS اخیراً افزایش قیمت سوخت دیزل را به عنوان یکی از خطرات رو به رشد برای سازندگان خانه ذکر کرده است.
افزایش هزینههای سوخت پس از آغاز حملات ایالات متحده و اسرائیل علیه ایران در تاریخ ۲۸ فوریه آغاز شد. تهران در واکنش، تنگه هرمز، گذرگاه باریک خلیج فارس که معمولاً حدود یک پنجم نفت جهان و حجم زیادی از سوختهای مرتبط از آن عبور میکند، عملاً بست.
اختلال در تأمین نفت خام به پالایشگاهها نیز سرایت کرده است؛ مکانهایی که در آنها نفت فرآوری یا «شکسته» (cracked) به سوختهایی مانند دیزل و بنزین تبدیل میشود. حملات موشکی به پالایشگاههایی در خاورمیانه آسیب رسانده است.
علاوه بر این، اوکراین به پالایشگاههای متعددی در روسیه حمله کرده و آنها را تخریب نموده است. این امر روسیه را مجبور کرده است صادرات سوختهای پالایششده را تا پایان سپتامبر ممنوع کند.
وارن پاترسون (Warren Patterson)، مدیر استراتژی کالاهای شرکت ING، در یادداشتی پژوهشی نوشت: «با توجه به وجود ظرفیت پالایش اضافی بسیار اندک، بهبود معنادار نیازمند بازیابی جریانهای نفتی خلیج فارس و/یا روسیه است.»
آقای پاترسون گفت که پالایشگاههای ایالات متحده در حال تولید سوخت بیشتر هستند تا از «اسپرد شکاف» (crack spread) یا تفاوت بین قیمت نفت خام و محصولات نفتی پالایششده که به بالاترین سطح تاریخی خود رسیده است، بهرهبرداری کنند. گسترش این اسپرد به شرکتهایی مانند ماراثون (Marathon) و والرو (Valero) کمک کرده است تا به سودهای رکوردی دست یابند.
کارشناسان میگویند هزینههای بالاتر سوحت حتی در صورت حل شدن جنگ در خاورمیانه و کاهش قیمت نفت خام نیز پایدار خواهد ماند.
آقای پاترسون نوشت: «بازار نفت همچنان تنگ است، اما بازار محصولات پالایششده حتی تنگتر است.»