تازهترین تحولات در یک نگاه
تنها هفت ماه پیش، مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران، کشورش را از درون یک پناهگاه زیرزمینی هدایت میکرد و در میان حملات سنگین هوایی ایالات متحده و اسرائیل در تلاش برای حفظ جان خود بود.
صبح روز چهارشنبه، او در حالی در نیویورک در برابر سران جهان در مجمع عمومی سازمان ملل متحد سخنرانی خواهد کرد که ایالات متحده همچنان با کشورش در وضعیت جنگی به سر میبرد. مطابق با پروتکلهای دیپلماتیک، تدابیر حفاظتی از آقای پزشکیان را سرویس مخفی آمریکا بر عهده دارد. او با کاروانی از خودروهای زرهی شاسیبلند در منهتن تردد میکند و ماراتنی از دیدارهای دیپلماتیک را ترتیب داده است.
این نخستین بار در تاریخ ۸۱ ساله سازمان ملل است که رهبر کشوری که عملاً در جنگی فعال با کشور میزبان به سر میبرد، برای ایراد سخنرانی در مجمع عمومی به ایالات متحده سفر میکند.
پرزیدنت ترامپ روز سهشنبه در سخنرانی خود اعلام کرد که در برابر دو گزینه قرار دارد: توافق با ایران و کمک به شکوفایی اقتصادی آن، یا «نابود کردن» این کشور.
تریبون سازمان ملل فرصتی است که ایران نمیتواند آن را نادیده بگیرد. در سالی که این کشور هدف حملات پیاپی آمریکا و اسرائیل قرار گرفته، ارشدترین رهبرانش ترور شدهاند، دانشآموزان آن در میناب هدف بمبهای آمریکایی قرار گرفته و جان باختهاند و مردم آن با بحران شدید اقتصادی دستوپنجه نرم میکنند، رئیسجمهور ایران ناگفتههای فراوانی خواهد داشت. به باور تحلیلگران، صِرف حضور او در نیویورک این پیام را به جهان مخابره میکند که ایران تسلیم نشده است.
ساسان کریمی، یکی از بنیانگذاران اندیشکده سیاست خارجی «پایاب» در تهران، در مصاحبهای اظهار داشت: «ایالات متحده این روایت را شکل داده که رهبر عالی ایران ترور شده و حکومت تضعیف شده است. حضور رئیسجمهور در سازمان ملل ارزش نمادین بسیار بالایی دارد و نشاندهنده تابآوری و ثبات کشور و نظام سیاسی آن است.»
در تحولی غیرمنتظره در روز سهشنبه، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، در حاشیه مجمع عمومی از طریق میانجیهای قطری پیامی را به استیو ویتکاف، نماینده ویژه آمریکا، و جرد کوشنر، داماد دونالد ترامپ، منتقل کرد. به گفته دو مقام رسمی ایران، آنها پیرامون چگونگی ازسرگیری مذاکرات صلح میان تهران و واشینگتن تبادلنظر کردند. رسانههای دولتی به نقل از اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران، گزارش دادند که طرف ایرانی خواستار توقف جنگ و رفع محاصره دریایی بنادر خود شده است. این نخستین ارتباط مستقیم میان نمایندگان ایران و آمریکا پس از شکست توافق صلح در ماه ژوئیه به شمار میرود.
سرلشکر یحیی رحیمصفوی، دستیار و مشاور عالی فرماندهی معظم کل قوا، آیتالله سید مجتبی خامنهای، روز سهشنبه در تلویزیون دولتی ایران تصریح کرد که رهبر انقلاب «در شرایط فعلی تصمیم گرفتهاند به دولت برای مذاکره اختیار تام بدهند.»
روابط رسمی دیپلماتیک میان ایران و ایالات متحده از سال ۱۳۵۸ (۱۹۷۹ میلادی)، در پی تسخیر سفارت آمریکا در تهران به دست دانشجویان پیرو خط امام و گروگانگیری دیپلماتهای آمریکایی، قطع شده است. در طول یک سال گذشته، مناسبات دو کشور همواره در مرز میان مذاکره و جنگ تمامعیار در نوسان بوده است؛ دورانی که طی آن ایران متحمل خسارات و تلفات انسانی سنگینی شد و در عین حال پایگاههای نظامی آمریکا را هدف خسارات عمده قرار داد که منجر به کشته شدن ۱۸ نظامی آمریکایی گردید.
دیگر برنامههای مهم مجمع عمومی:
سخنرانان برجسته: از جمله دیگر رهبرانی که روز چهارشنبه در مجمع عمومی سخنرانی میکنند میتوان به ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین؛ احمد الشرع، رئیسجمهور سوریه؛ خاویر میلی، رئیسجمهور آرژانتین و ویلیام روتو، رئیسجمهور کنیا اشاره کرد.
هوش مصنوعی: شورای امنیت سازمان ملل نشست ویژهای را در سطح وزرای امور خارجه پیرامون تهدیدات ناشی از هوش مصنوعی، بهویژه کاربرد سلاحهای مبتنی بر هوش مصنوعی در درگیریها، برگزار خواهد کرد. این نشست پس از هشدارهای اخیر برخی توسعهدهندگان فناوری مبنی بر خطرات جدی هوش مصنوعی برای بشریت در صورت نبود نظارت، اهمیت دوچندانی یافته است. با این حال، بر اساس نظرسنجی تازه مؤسسه گالوپ، رویکرد عموم مردم در بخشهای وسیعی از جهان به هوش مصنوعی مثبت ارزیابی شده است.
تغییرات اقلیمی: اجلاسی به میزبانی آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل، بعدازظهر برگزار میشود که سران آسیبپذیرترین کشورها در برابر بحرانهای اقلیمی را در کنار تولیدکنندگان و مصرفکنندگان بزرگ انرژی گرد هم میآورد.
چالشهای نوپای رهبر قدرتمندتر سوریه
هنگامی که احمد الشرع، رئیسجمهور سوریه، سال گذشته در مجمع عمومی سازمان ملل سخنرانی کرد، هنوز در مرحله بازسازی چهره سیاسی خود از یک فرمانده شبهنظامی با پیوندهای گذشته با القاعده به یک دولتمرد بود که بنا داشت فصلی تازه را پس از دههها دیکتاتوری رقم بزند.
او امسال با جایگاه دیپلماتیک بهمراتب مستحکمتری به نیویورک بازگشته و قرار است نخستین سخنران نشست صبح چهارشنبه مجمع عمومی باشد. الشرع موفق شده است معافیتهای چشمگیری در تحریمها به دست آورد، حاکمیت دولت خود را بر بخش وسیعی از خاک سوریه بگستراند و پذیرش بینالمللی قابلتوجهی را در میان طیف گستردهای از رهبران جهان از جمله پرزیدنت ترامپ جلب نماید.
اکنون آقای الشرع با آزمون دشوارتری روبهرو است: تبدیل این دستاوردهای دیپلماتیک به منافع ملموس برای مردم سوریه؛ آن هم در شرایطی که چالشهای فزاینده اقتصادی و امنیتی روند گذار کشور را تهدید میکند.
اقتصاد سوریه همچنان در بحران به سر میبرد و سرمایهگذاری گسترده خارجی که دولت وی امیدوار بود بلافاصله پس از کاهش تحریمها محقق شود، هنوز به ثمر ننشسته است. برآورد برنامه جهانی غذا حاکی از آن است که هزینه ماهانه نیازهای اساسی یک خانواده پنجنفره — شامل اقلام خوراکی، خدمات عمومی و امکانات پایه — بین ژوئن ۲۰۲۵ تا ژوئن ۲۰۲۶ نزدیک به ۳۳ درصد افزایش یافته است.
افزایش شدید هزینههای معیشتی نارضایتی عمومی از دولت الشرع را تشدید کرده است. هفته گذشته، افزایش قیمت سوخت توسط دولت بزرگترین موج اعتراضات را از زمان به قدرت رسیدن وی در دو سال گذشته رقم زد و دولت را به عقبنشینی نسبی از این تصمیم واداشت.
آقای الشرع در عین حال برای احیای حاکمیت ملی سوریه در برابر حضور نظامی ریشهدار اسرائیل در جنوب کشور تقلا میکند. اوایل ماه جاری، کمیته تحقیق سازمان ملل در امور سوریه گزارش داد که عملیات نظامی اسرائیل در جنوب سوریه عمیقتر شده و با تداوم حملات، گشتزنیها، یورشها و بازرسیها زندگی غیرنظامیان را مختل کرده است. این نهاد هشدار داد که برخی اقدامات اسرائیل، از جمله بازداشت غیرنظامیان سوری، میتواند مصداق جنایت جنگی باشد.
حضور اسرائیل در جنوب سوریه بازتابدهنده تغییر راهبرد دفاعی آن بهسوی ایجاد مناطق حائل نظامی در فراسوی مرزهایش، از جمله در جنوب لبنان و غزه است. با این حال، تحرکات نظامی آن کشور در سوریه با رقابت فزاینده با ترکیه — یکی از نزدیکترین متحدان الشرع و حامی دیرینه جریان شورشی تحت رهبری او — نیز گره خورده است.
روابط ترکیه و اسرائیل پس از آغاز جنگ غزه در سال ۲۰۲۳ بهشدت رو به وخامت گذاشت. تقویت پیوندهای نظامی آنکارا با دمشق نگرانیهای اسرائیل را از احتمال استقرار نیروها و تجهیزات ترکیه در سوریه تشدید کرده است. اسرائیل تاکنون تأسیسات نظامی سوری را که ترکیه برای استفاده احتمالی ارزیابی کرده بود هدف قرار داده است؛ امری که نشاندهنده احتمال تبدیل سوریه به کانون درگیری میان این دو قدرت منطقهای است.
دولت الشرع بر خلاف اسلاف خود، از تمایل به تعامل با اسرائیل سخن گفته و در مذاکراتی با میانجیگری آمریکا با مقامات اسرائیلی شرکت کرده تا تنشها کاهش یابد. با این حال، این تلاشهای دیپلماتیک نه به توافقی امنیتی انجامیده و نه خروج اسرائیل از جنوب سوریه را به دنبال داشته است. افزون بر این، ابراهیم علابی، نماینده دائم سوریه در سازمان ملل، در نشست هفته گذشته شورای امنیت، اسرائیل را متهم کرد که رویکرد دیپلماتیک دمشق را با «حملات هوایی، تعرض و نقض مکرر حاکمیت» پاسخ داده است.
علابی اظهار داشت: «در حالی که ما برای در امان ماندن منطقه از رنج بیشتر تلاش کردیم، اسرائیل روستاهای ما را اشغال کرد، مردم ما را آواره ساخت و تأسیسات ما را بمباران نمود.»
سازمان همکاری و توسعه اقتصادی (OECD) در تازهترین گزارش خود اعلام کرد که اقتصاد جهانی در برابر کمبود انرژی و افزایش بهای ناشی از جنگ در ایران مقاومت نشان داده است، اما انباشت بدهیها، تورم فزاینده و تداوم جنگ در خاورمیانه چشمانداز اقتصادی را با ابهام مواجه کرده است.
این سازمان مستقر در پاریس رشد اقتصادی جهان را برای سال جاری و سال آینده در حدود ۳ درصد برآورد کرد. با این حال، تمامی پیشبینیها وابسته به ابهامات مربوط به مدت زمان جنگ خواهد بود. به گزارش این سازمان، سرمایهگذاریها در حوزه هوش مصنوعی تا حد زیادی آثار منفی تحولات اقتصادی را جبران کرده است.
کاخ کرملین روز چهارشنبه به نطق اندی برنهام، نخستوزیر بریتانیا، در مجمع عمومی سازمان ملل که مسکو را به نشر اطلاعات نادرست متهم کرده بود، واکنش نشان داد. دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، در نشستی خبری به خبرنگاران گفت سخنرانی روز سهشنبه برنهام در راستای ترویج «روسهراسی تمامعیار» است و «به هیچ عنوان نمیتواند ما را به گامهایی در جهت کاهش تنش در قاره اروپا نزدیک کند.»
در حالی که ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین، خود را برای سخنرانی روز چهارشنبه در مجمع عمومی سازمان ملل آماده میکند، پهپادهای انتحاری روسیه پایتخت این کشور را هدف حملات شدید قرار دادند.
آژیرهای خطر حمله هوایی در طول شب بهطور متناوب در کییف، پایتخت اوکراین، به صدا درآمدند. صدای انفجارها تا صبح ادامه داشت و تا اوایل بعدازظهر به وقت محلی، ستونهای غلیظ دود سیاه در آسمان پایتخت دیده میشد.
محدودیت ۱۵ دقیقهای نطقها؛ توصیهای اختیاری برای سخنرانان سازمان ملل
سازمان ملل با لحنی محترمانه از سران جهان خواسته است که زمان سخنرانی خود در نشستهای این هفته مجمع عمومی را به ۱۵ دقیقه محدود کنند. اما اگر تاریخ ملاک باشد، بسیاری از آنان با همان متانت این درخواست را نادیده خواهند گرفت.
مسئولان سازمان ملل تأکید دارند که پایبندی به زمانبندی برای برنامهریزی سخنرانی نزدیک به ۲۰۰ رهبر طی شش روز امری حیاتی است؛ هرچند این قانون حالت داوطلبانه دارد و این نهاد خود اذعان میکند که بهندرت رعایت میشود.
تجاوز مکرر سخنرانان از وقت قانونی، بیانگر حقیقتی بنیادین درباره سازمان ملل است: این سازمان مجموعهای از دولتهای مستقل و دارای حاکمیت است و اگرچه میتواند توصیه کند، اما قادر به تحمیل اراده خود نیست.
دیوید باسکو، کارشناس روابط بینالملل در دانشگاه ایندیانا بلومینگتون، میگوید: «بخشی از مفهوم حاکمیت ملی این است که هیچکس نمیتواند به رهبران بگوید چه زمانی سخن خود را قطع کنند.»
هنگامی که سخنرانی رهبران از ۱۵ دقیقه فراتر میرود، خبری از ارکستر موسیقی مراسم اسکار برای هدایت آنها به خارج از سن یا قطع برنامه برای آگهی بازرگانی نیست. تنها چراغ هشداری روی تریبون تعبیه شده تا زمان پایان نطق را یادآوری کند؛ چراغی که سخنرانان میتوانند آن را نادیده بگیرند و در عمل نیز همواره چنین کردهاند.
فیدل کاسترو رکورد طولانیترین سخنرانی تاریخ مجمع عمومی را با نطقی چهار ساعت و نیمه در ۲۶ سپتامبر ۱۹۶۰ در اختیار دارد. کاسترو با لباس نظامی زیتونیرنگ به سرمایهداری جهانی تاخت، از اتحاد هاوانا با مسکو دفاع کرد و به انتقاد از شرایط میزبانی در نیویورک پرداخت. (رکورد کلی سازمان ملل متحد متعلق به وی. کی. کریشنا منون، وزیر دفاع پیشین هند است که در سال ۱۹۵۷ در جلسات متوالی شورای امنیت برای دفاع از موضع هند در مناقشه کشمیر نزدیک به هشت ساعت سخنرانی کرد.)
بیشتر سخنرانان روز سهشنبه، در نخستین روز مجمع عمومی، از زمان مجاز فراتر رفتند؛ از جمله پرزیدنت ترامپ که بیش از نیم ساعت سخنرانی کرد و در سخنانش بیان داشت که میان دستیابی به توافق با ایران و «نابودی» این کشور در حال تصمیمگیری است.
ریچارد گوئن، تحلیلگر ارشد «گروه بینالمللی بحران»، میگوید: «سخنرانی در مجمع عمومی در واقع مجالی برای خودنمایی و ارضای غرور رؤسای جمهور و نخستوزیران است. به محض رفتن پشت تریبون، بسیاری از آنها واقعاً نمیتوانند خود را مهار کنند.»
به گفته تحلیلگران، مخاطب اصلی بسیاری از این سخنرانیها افکار عمومی در کشورهای خودشان است؛ استراتژی عملگرایانهای که در عمل کارایی دارد، چرا که این سخنرانیها اغلب در سالنهایی نیمهخالی ایراد میشوند. آقای گوئن افزود: «بسیاری از آنان عملاً در فضایی تهی فریاد میزنند.»
تنها شمار اندکی از رهبران — از جمله رؤسای جمهور آمریکا و در سالهای اخیر ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین، و بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل — همواره توجه رسانهها را جلب کرده یا موجبات اعتراض و ترک سالن را فراهم میآورند. اما نطقهای بیشتر دیگر رهبران بهسرعت فراموش میشود.
سخنرانیهایی که در حافظه تاریخی سازمان ملل ماندگار شدهاند، بیش از آنکه مدیون محتوای سیاسی باشند، حاصل رفتارهای نمایشی بودهاند.
در سال ۱۹۶۰، نیکیتا خروشچف، رهبر اتحاد جماهیر شوروی، در پاسخ به سخنرانی نماینده فیلیپین که مسکو را به نقض حقوق شهروندی در اروپای شرقی متهم کرده بود، لنگه کفش خود را در سالن مجمع بر روی میز کوبید (یا شاید در هوا چرخاند). در سال ۱۹۷۴، یاسر عرفات، رئیس سازمان آزادیبخش فلسطین، با غلاف اسلحه کمری پشت تریبون قرار گرفت (هرچند سخنگوی وی اعلام کرد که او سلاحی به داخل سالن نبرده است).
در سال ۲۰۰۶، هوگو چاوز، رئیسجمهور فقید ونزوئلا، پارچهای روی چراغ زمانسنج انداخت و گفت این جایگاه پس از سخنرانی روز گذشته جورج دبلیو بوش «بوی گوگرد میدهد». سه سال بعد، سرهنگ معمر قذافی، رهبر سابق لیبی، با سخنرانی ۱۰۰ دقیقهای خود، بخشهایی از منشور ملل متحد را بر روی تریبون پاره کرد.
پل هاینبکر، سفیر اسبق کانادا در سازمان ملل، با اشاره به ضربالمثلی دیپلماتیک که در وصف نشستهای مجمع عمومی کاربرد دارد، گفت: «همه حرفها قبلاً گفته شده است، اما هنوز همه آن را نگفتهاند.»
نگرانی غرب در برابر خوشبینی جهانی به هوش مصنوعی؛ نتایج یک نظرسنجی جدید
در شرایطی که رهبران جهان در مجمع عمومی نیویورک پیرامون خطرات هوش مصنوعی رایزنی میکنند، نتایج نظرسنجی تازه مؤسسه گالوپ نشان میدهد که اکثریت چشمگیری از افکار عمومی در سراسر جهان نسبت به این فناوری نگاهی کاملاً مثبت دارند.
مؤسسه نظرسنجی گالوپ با مصاحبه با حداقل هزار نفر در ۳۷ کشور دریافت که در ۳۴ کشور، احساسات مثبت نسبت به هوش مصنوعی بر احساسات منفی برتری دارد. بهطور میانگین، ۷۲ درصد از پاسخدهندگان احساس کنجکاوی، رضایت یا امیدواری نسبت به هوش مصنوعی داشتهاند، در حالی که ۴۱ درصد احساس نگرانی، اندوه یا خشم را ابراز کردهاند.
این پیمایش یکی از جامعترین بررسیهای صورتگرفته پیرامون واکنشهای عاطفی به این فناوری نوظهور است و مرز میان امید و بیم در آن بسیار پررنگ دیده میشود.
در چین و ویتنام بیش از ۹۰ درصد شرکتکنندگان بر این باور بودند که هوش مصنوعی زندگی روزمره را بهبود میبخشد. در نیجریه، اسرائیل و سنگاپور نیز بیش از دو سوم پاسخدهندگان با این گزاره موافق بودند.
در نقطه مقابل، در ایالات متحده تنها ۳۶ درصد افراد هوش مصنوعی را عمدتاً سودمند ارزیابی کردند تا زیانبار. هفت کشور غربی با درآمد بالا که گالوپ مورد بررسی قرار داده است (ایالات متحده، بریتانیا، ایرلند، کانادا، نیوزیلند، مالت و هلند) در صدر فهرست نگرانترین کشورها جای گرفتند و ایالات متحده در رتبه نخست این نگرانیها ایستاد.
گالوپ در نظر دارد این بررسی را در ۱۴۰ کشور جهان گسترش دهد، اما دادههای اولیه — که با همکاری مایکروسافت و با حاشیه خطای بین ۲.۲ تا ۴.۹ درصد به انجام رسیده — شکاف آشکاری را آشکار ساخته است.
پابلو دیهگو-روسل، دانشمند ارشد در گالوپ، معتقد است: «پایدارترین یافته ما نشان میدهد که الگوی نگرشهای موجود در کشورهای غربی بسیار خاص و کمنظیر است.» او تأکید کرد که «غرب نگران» عموماً با کاربرد گسترده این فناوری، اضطراب شدید از عواقب آن و این باور شناخته میشود که هوش مصنوعی ممکن است برای فرد مفید باشد اما احتمالاً برای منافع کلی کشورشان سازنده نیست.
در میان ۳۷ کشور بررسیشده، درصد میانگین افرادی که هرگز هوش مصنوعی را تجربه نکردهاند همچنان نسبتاً بالا و معادل ۵۷ درصد است. این رقم در ایالات متحده ۳۲ درصد برآورد میشود. با این حال، استفاده گسترده بهخودیخود به معنای نارضایتی و نگرانی نیست.
برخی از کشورهایی که بیشترین احساس مثبت را به هوش مصنوعی داشتهاند، پیشگامان استفاده از آن نیز بودهاند. سنگاپور، چین و اسرائیل نسبت به ایالات متحده کاربران روزانه بیشتری دارند. در سوی دیگر، کشورهایی با نرخ استفاده پایینتر قرار دارند: در ویتنام، تنها ۱۲ درصد از پاسخدهندگان روزانه از هوش مصنوعی استفاده میکنند؛ رقمی که در ایالات متحده به ۲۳ درصد میرسد.
هوسان چاهال، پژوهشگر مخاطرات هوش مصنوعی در «دفتر ملی تحقیقات آسیایی»، اظهار داشت بسیاری از دولتها، بهویژه در آسیا، فناوری را در وهله نخست ابزاری کلیدی برای رشد اقتصادی تعریف کرده و برای رواج آن اشتیاق فراوانی نشان میدهند.
وی خاطرنشان کرد: «این بدان معنا نیست که آنها نگران خطرات ویرانگر آن نیستند؛ بلکه این دست خطرات در اولویتبندیهای سیاستگذاری آنها وزن کمتری دارد.»
تقریباً در تمامی کشورهای مورد بررسی گالوپ، کاربرانی که بیشترین استفاده را از هوش مصنوعی داشتهاند، کمترین اضطراب را نسبت به آن احساس کردهاند. برای نمونه، ۶۸ درصد از کاربران روزانه هوش مصنوعی در ایالات متحده نسبت به این فناوری ابراز نگرانی کردهاند، در حالی که این میزان در میان کاربران کممصرف به ۸۰ درصد و در میان کسانی که هرگز با آن کار نکردهاند به ۷۴ درصد میرسد.
ادوارد لیم، مدیر شعبه ویتنام در شرکت NUS Enterprise و شتابدهنده استارتاپی BLOCK71 وابسته به دانشگاه ملی سنگاپور، بیان داشت که دیدگاهها پیرامون هوش مصنوعی با شتاب و در جهات گوناگونی در حال دگرگونی است.
او خاطرنشان ساخت که در پی انتشار اخبار مربوط به خروج عوامل خودمختار هوش مصنوعی از کنترل، نگرانیها در سنگاپور رو به افزایش است؛ در حالی که در ویتنام، جایی که نیروی کار انسانی از منظر هزینه با عوامل هوش مصنوعی رقابت میکند، خوشبینی و هیجان بالایی موج میزند.
وی در ادامه افزود: «آنچه برای من شگفتانگیز است، میزان تمایل و آمادگی مردم ویتنام برای آزمودن تجربیات جدید است. این نظرسنجی واقعیتهای ملموس جامعه را منعکس میکند.»
تجمع رهبران جهان در مجمع عمومی؛ فرصتها و چالشهای میزبانی برای نیویورکیها
کلافه کردن اهالی نیویورک کار آسانی نیست؛ اما این هفته تمام ظرفیت شهر برای به ستوه آوردن آنها به کار بسته شده است.
سران و مقامات ارشد از سراسر جهان برای حضور در نشست یکهفتهای مجمع عمومی سازمان ملل وارد نیویورک شدهاند. موضوعات حساسی نظیر جنگ اوکراین و روسیه، تنشهای اسرائیل و غزه، و مواضع پرزیدنت ترامپ در خصوص گرینلند در کانون توجه قرار دارند.
اما در بیرون از ساختمان مجمع عمومی در بخش شرقی منهتن، دغدغه اصلی نیویورکیها ترافیک سنگین و فلجکننده شهر است.
آشفتگی سالانهای که مجمع عمومی به همراه میآورد، بار دیگر شهر را فرا گرفته است.
خودروهای تشریفاتی و شاسیبلندهای سیاه در گوشه و کنار خیابانها صف کشیدهاند و در دستههای چندتایی تردد میکنند. محافظان و مأموران امنیتی از سازمانهای مختلف در همه جا به چشم میخورند و پلیس راهنمایی و رانندگی مدام بر سر رانندگان یا عابران قانونشکن فریاد میکشد.
اگر ناخواسته با خودرو وارد این محدوده شوید، باید بدانید که خیابان اول از تقاطع خیابان ۴۱ تا ۴۸ کاملاً مسدود است. بسیاری از خیابانهای فرعی در محدوده خیابانهای دهه ۴۰ نیز بسته شدهاند. قطعاً این روزها زمان مناسبی برای رفتن به دورهمی در محله تودور سیتی با خودرو شخصی نیست.
از سوی دیگر، چهرههای برجسته فراوانی به این محله آمدهاند. بعید نیست در یک اغذیهفروشی محلی یکی از سران کشورها را در حال خرید ساندویچ ببینید (البته معمولاً این دستیاران آنها هستند که خرید میکنند).
زهران ممدانی، شهردار نیویورک، هفته گذشته در نشستی خبری گفت: «وقتی جهان مهمان نیویورک میشود، خیابانهای ما ناگزیر تحت تأثیر قرار میگیرند.»
تردد برای عابران پیاده نیز دستکمی از رانندگان ندارد و بارها دیده شد که شهروندان ناامیدانه در پیادهروها ایستادهاند و به مسیر رسیدن به مقصدی که تنها یک یا دو کوچه با آنها فاصله دارد فکر میکنند؛ مأموریتی که غیرممکن به نظر میرسد.
در این میان، درون مقر سازمان ملل، دیپلماتها و مقامات عالیرتبه به سخنرانیهای طولانی گوش میدهند و در جلسات ماراتنگونه شرکت میکنند. حال باید پرسید واقعاً چه کسی در این معرکه بیشتر ضرر کرده است؟
پاسخ شوخیبردار نیست: بیشک شهروندان نیویورک در خیابانها؛ کافی است از خودشان بپرسید.
برخی از شهروندان بیش از ترافیک، از مسائل ژئوپلیتیکی خشمگین بودند. روز سهشنبه گروهی حدوداً دوازدهنفره دست به تجمع اعتراضی مسالمتآمیز زدند. فردی دستنوشتهای با عبارت «نسلکشی و تخریب محیطزیست در پاپوآی غربی را متوقف کنید» حمل میکرد. دیو رابینسون، ۶۵ ساله، در اعتراض به ترامپ تابلویی در دست داشت که روی آن نوشته شده بود: «ببخشید مردم جهان؛ ما هم از او بیزاریم.»
صاحب فروشگاهی در خیابان دوم بین تقاطع ۴۳ و ۴۴ که نخواست نامش فاش شود، گفت مسدود شدن معابر مشتریان را فراری داده است. او افزود که همراه داشتن مدارک شناسایی و اثبات سکونت برای ورود به آپارتمان شخصیاش در طبقه بالا «بسیار کلافهکننده» است.
در این میان، صاحب یک خشکشویی محلی از برگزاری مجمع عمومی ابراز خرسندی کرد و گفت حضور هیئتهای دیپلماتیک و کتوشلواریها کسبوکار او را رونق بخشیده است؛ هرچند خودروهای حمل بار او ناچارند چند کوچه دورتر پارک کنند.
گاهی همهچیز به این بستگی دارد که در کدام سمت خیابان حرکت میکنید. در ضلع غربی خیابان دوم پیادهروی تا حدی آسانتر است.
اما ضلع شرقی پیچیدهتر است. عبور از میان تقاطع ۴۲ و ۴۳ تقریباً ناممکن است (مگر آنکه به پلیس بگویید قصد خرید از نانوایی را دارید که شاید راه را باز کنند، اما نگویید ما این ترفند را لو دادیم). وضعیت برای دوچرخهسواران نیز دشوار است و رفتن به خیابان اول را باید بهکلی فراموش کرد.
شهرداری نیویورک برای تمامی پنج روز کاری این هفته وضعیت «هشدار قفل ترافیکی» اعلام کرده است. با این حال، این موج سپری خواهد شد و شهر به حالت عادی خود بازمیگردد؛ دستکم تا سه روز هشدار ترافیکی در ماه نوامبر و ۱۲ روز دیگر در ماه دسامبر.
البته وقتی در نیویورک از «حالت عادی» حرف میزنیم، منظورمان خیابانهای مسدود، متروهای مملو از جمعیت، اتوبوسهایی که هرگز به موقع نمیرسند و برخوردهای عصبی شهروندان است؛ یعنی همان نیویورک همیشگی.