لوونت آلپوگه، ریاضیدان و کارمند شرکت هوش مصنوعی آنتروپیک، روز جمعه مدعی شد که مشهورترین مسئله در تمام ریاضیات را با استفاده از یک مدل زبانی بزرگ (LLM) اثبات کرده است.
«من معتقدم که با همکاری کلود، اثباتی برای حدس ریمان یافتهام»، آلپوگه در بیانیهای که در وبسایت خود منتشر کرد نوشت.
حدس ریمان نخستین بار در سال ۱۸۵۹ توسط ریاضیدان برنارد ریمان مطرح شد. این حدس بیان میکند که موقعیت اعداد اول روی محور اعداد، که در نگاه اول تصادفی به نظر میرسند، در واقع توسط نظم پیچیده و معناداری تعیین میشود.
این گمانهزنی از آن زمان به ستاره راهنمای کل حوزه نظریه اعداد تبدیل شده و مشهورترین مسئله باز در ریاضیات است. این یکی از معدود مسائل باز است که مؤسسه ریاضیات کلی جایزهای یک میلیون دلاری برای آن تعیین کرده است. پیشرفت در جهت حل حدس ریمان آنقدر نادر بود که اکثر متخصصان برجسته وقت کمی را صرف کار واقعی روی آن میکردند، زیرا مسیر مشخصی برای اثبات حدس ریمان وجود نداشت. اولین ترک در زره این مسئله در ماه اکتبر ظاهر شد، زمانی که یکی از اثباتها در مجموعه عظیم نتایج ریاضی منتشر شده توسط اوپنایآی، پیشرفت قابل توجهی در فهم اعداد اول ایجاد کرد.
اکنون به نظر میرسد مبارزه طولانی پایان یافته است. آلپوگه اثبات کلود خود را که با زبان برنامهنویسی «لین» (Lean) کدنویسی شده و صحت ریاضی هر استدلال را بررسی میکند، منتشر کرد. ممکن است مشکلاتی در لین پیش بیاید، اما نباید زمان زیادی طول بکشد تا متخصصان بررسی کنند که آیا حدس به درستی کدنویسی شده و آیا اثبات صحیح است یا خیر.
اگر چنین اتفاقی رخ دهد، سالی را به پایان میرساند که تواناییهای ریاضی هوش مصنوعی از سطح دانشجوی ناپایدار دانشگاهی به نیرویی فراتر از انسان ارتقا یافت و هیچ بخشی از این رشته را بدون اختلال رها نکرد.
آلپوگه میگوید اثبات او «حدس عمومیشده ریمان» را تأیید میکند؛ توسعهای غولپیکر بر حدس اولیه ریمان که کل جهان ریاضیات را با ساختار پنهان ناشناختهای پشتیبانی میکند. هیچ صفت مبالغهآمیزی برای توصیف چگونگی تحول ریاضیات توسط این موضوع کافی نیست، زیرا سیلی از حقایق وابسته به این گمانهزنی جاهطلبانه را بلافاصله آزاد میکند.
«اگر اثبات صحیح و قابل فهم باشد، این کار واژهنامهای بین شاخههای مختلف ریاضیات را تکمیل میکند که ارتباطات آنها تنها جزئی بود»، به گفته هکتور باستن، ریاضیدان دانشگاه کاتولیک پونتیفیکال شیلی. «چیزی شبیه به سنگ رشید.»
بیانیه آلپوگه هم مرثیهوار است – با تشخیص حس سوگ بسیاری از ریاضیدانان – و هم خوشبینانه. «طبیعی است که احساس کنیم این پایان راه است، در مورد من از دست دادن یک راهنمای اصلی»، او نوشت، «اما آنچه در طول روند پیشرفت دیدم چنان شگفتانگیز بود که معتقدم این طلوعی در علم از چیزی بسیار بزرگتر است.»
ریاضیدان آنتروپیک از زمانی که در ماه ژوئیه راه حل تولید شده توسط کلود برای حدس معروف ژاکوبیان را توییت کرد و تابستان بیسابقه ریاضیات را آغاز نمود، مورد توجه تیترهای خبری بوده است. او نقش محوری در جنجال سپتامبر مربوط به ناویه-استوکس involving OpenAI داشت، زمانی که تریستان باکماستر، ریاضیدان دانشگاه نیویورک، ضمن اشاره به اینکه این شرکت کار او و آلپوگه را سرقت کرده است.
نتیجه ریمان، اگر صحیح باشد، فراتر از ریاضیات طنینانداز خواهد شد. این کاربرد فوری در دنیای واقعی ندارد – سیستم بانکی جهانی را زیر و رو نمیکند یا اینترنت را سریعتر نمیکند. اما پس از سالی که شاهد عبور مدلهای زبانی بزرگ از یک معیار ریاضی پس از دیگری بودیم، دیگر دستاورد شگفتانگیزتری وجود ندارد که بتواند به آن برسد. شاید ماشین تازه مسئلهای را حل کرده باشد که باهوشترین افراد سیاره همه متفق بودند که اصلاً نزدیک به حل آن نیستند. همانطور که اندرو ساترلند، ریاضیدان MIT، یک بار به من گفت: «هوش مصنوعیای که بتواند حدس ریمان را اثبات کند، چیزی نیست که بخواهم با آن ملاقات کنم. اگر این اتفاق بیفتد، داشتن شغل برای ریاضیدانان کمترین مشکل ما خواهد بود.»
اما برای آلپوگه، این لحظهای برای جشن گرفتن است.
«امیدوارم این استدلال نگاهی به معجزاتی که در پیش رو هستند ارائه دهد»، او نوشت، «و شادی و شگفتیای را که در سادهترین چیزها پیدا خواهیم کرد، به ما نشان دهد.»
این یک خبر فوری است و بهروزرسانی خواهد شد.