کشورهای حوزه خلیج فارس به این نتیجه رسیدهاند که کنترل ایران بر تنگه هرمز در شرایط فعلی به واقعیتی پایدار تبدیل شده و امنیت صادرات انرژی آنها را با چالش جدی مواجه کرده است. با وجود نارضایتی شدید از این وضعیت و افزایش نفوذ ایران، دولتهای عربی به دلیل هراس از پیامدهای فاجعهبار درگیری نظامی مستقیم میان ایران و آمریکا و تهدید مستقیم زیرساختهای انرژیشان، ترجیح میدهند با پذیرش توافقهای موقت و تحمیلی، از تنشهای بیشتر جلوگیری کنند.
دولت آمریکا با تکیه بر استراتژی فشار حداکثری، تحریمهای اقتصادی و محاصره دریایی، امیدوار است که اقتصاد ایران را درهم شکسته و آن را به پای میز مذاکره بکشاند. در مقابل، رهبران ایران با گذار به سوی «اقتصاد بقا»، تلاش میکنند با اقداماتی نظیر جیرهبندی کالاهای اساسی، محدودسازی دسترسی به ارز، کاهش سرمایهگذاری و اولویتبندی واردات استراتژیک، در برابر این فشارها تابآوری کنند.
ترامپ که ماهها برای اعلام پیروزی در مناقشه با ایران و بازگشایی کامل تنگه هرمز تلاش کرده، اکنون با چالشهای دیپلماتیک جدیدی روبروست. در حالی که کاخ سفید از نزدیک بودن توافق خبر داده بود، ایران با مطرح کردن خواستههای کلانی نظیر دریافت میلیاردها دلار غرامت، خروج نیروهای آمریکایی از منطقه، لغو کامل تحریمها و آزادسازی داراییهای مسدود شده، موضعی سرسختانه اتخاذ کرده است.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، با امضای یک یادداشت امنیت ملی، دستور داد نیروی دریایی ایالات متحده سیستم پرتاب الکترومغناطیسی جنگندهها در ناوهای هواپیمابر کلاس «جرالد آر. فورد» را کنار گذاشته و به استفاده از فناوری قدیمی «منجنیق بخار» بازگردد.
مقاله حاضر به نقد چهار فرض نادرست سیاستگذاران آمریکایی در قبال جمهوری اسلامی ایران میپردازد. نخست اینکه واشنگتن با تصور «بازیگر منطقی» بودن تهران، ویژگیهای ایدئولوژیک و بقامحور رژیم را نادیده میگیرد؛ رژیمی که سازش را نه احتیاط، بلکه ارتداد میداند.
در پی کشته شدن آیتالله علی خامنهای و بسیاری از فرماندهان ارشد امنیتی ایران در حملات هوایی ماه فوریه، مجتبی خامنهای، رهبر جدید، با انجام تغییرات گسترده در بدنه دولت و نهادهای امنیتی، در حال تثبیت قدرت و سیاستهای خود است. این جابهجاییها که شامل انتصاب چهرههای سرسخت و باسابقه برای مدیریت دستگاههای نظامی و اطلاعاتی است، نشاندهنده عزم جدی تهران برای اتخاذ موضعی تقابلی در برابر دولت ترامپ و مقاومت در برابر فشارها در پرونده هستهای و تنگه هرمز است.
شهر کوچک براهام در مینهسوتا با جمعیت ۱۸۰۰ نفر، به تازگی هدف یک حمله سایبری به سیستم تأمین آب قرار گرفت که زنگ خطری جدی برای زیرساختهای حیاتی آمریکا به شمار میرود. در اواخر ژوئیه، ناهنجاری در عملکرد سیستمهای آبی این شهر منجر به کاهش سطح ذخیره آب شد و مقامات را وادار به اعلام وضعیت اضطراری کرد.
در فضای سیاسی کنونی آمریکا، موضوع نگرانکننده بدهیهای دولتی که در حال نزدیک شدن به مرز ۴۰ تریلیون دلار است، علیرغم پیشبینی کسری بودجه بیش از ۲ تریلیون دلاری در آینده، به حاشیه رانده شده و بحثهای جدی برای کنترل هزینهها جای خود را به سکوت داده است. همزمان با فشارهای انتخاباتی، در حالی که احزاب بر سر وعدههای هزینهبر خود رقابت میکنند، دولت با هزینههای سنگین بهره بدهی مواجه است.
نیروهای آمریکایی بامداد سهشنبه در اقدامی جهت تشدید تحریمهای اقتصادی علیه ایران، به یک کشتی کانتینری با پرچم پاناما به نام «ولا نوا» در نزدیکی سواحل پاکستان شلیک کردند. این حادثه زمانی رخ داد که بالگرد نظامی آمریکا پس از نادیده گرفته شدن هشدارهای نیروهای مستقر در محاصره دریایی بنادر ایران، به سکان این کشتی شلیک کرد که منجر به ایجاد آتشسوزی در عرشه شد.
استارتاپ روسی «A7» به عنوان ابزاری کلیدی برای دور زدن تحریمهای مالی غرب علیه روسیه ظهور کرده است. این شبکه پرداخت که توسط «ایران شور»، تاجر جنجالی و محکوم به پولشویی هدایت میشود، با ترکیب روشهای بانکی سنتی، شرکتهای صوری در کشورهایی نظیر قرقیزستان و امارات، و استفاده از ارزهای دیجیتال، سالانه بیش از ۱۰۰ میلیارد دلار از تجارت خارجی روسیه را مدیریت میکند.
ایالات متحده در راستای برنامهای از پیش تعیینشده برای چرخش نیروهای دریایی، ناو هواپیمابر «یواساس جورج واشنگتن» را به منطقه خاورمیانه اعزام میکند تا جایگزین «یواساس آبراهام لینکلن» شود. ناو لینکلن که از نوامبر گذشته مأموریت خود را آغاز کرده و در عملیاتهای نظامی علیه ایران نقش کلیدی داشته است، با گذشت بیش از ۲۵۰ روز حضور در دریا و ۲۰۰ روز بدون پهلوگیری در بنادر، رکورد طولانیترین مأموریت متوالی را ثبت کرده است.
ایران با ارائه لیستی از شروط سختگیرانه برای بازگشایی تنگه هرمز، از جمله لغو کامل تحریمها و پایان تمامی فشارهای نظامی و سیاسی، نشان داده است که همچنان قصد دارد از این آبراه حیاتی به عنوان اهرم فشاری کلیدی در برابر آمریکا استفاده کند؛ اقدامی که تحلیلگران آن را ناشی از احساس قدرت ایران در میدان میدانند، هرچند این کشور با حملات نظامی گسترده مواجه بوده است. در همین حال، در عرصه داخلی آمریکا، جمهوریخواهان با چالش جدی در اقناع رایدهندگان نسبت به مدیریت اقتصادی روبرو هستند و نگرانیها از ریزش آرا در انتخابات میاندورهای افزایش یافته است.
| گرایش سیاسی | محافظهکار میانه | مخاطبین اصلی | سرمایهگذاران، تاجران، مدیران ارشد، متخصصان مالی |
|---|---|---|---|
| کشور مبدأ | ایالات متحده |